In illusies gevangen

 

Op sommige plaatsen in Europa vinden we een rots die met een burcht bekroond wordt. Net over de grens bij Enschede bijvoorbeeld ligt bij Bad Bentheim zo’n fraai kasteel. Jacob van Ruisdael schilderde het enkele malen na zijn reis in 1650 naar dit gebied. Het Haagse Mauritshuis heeft zo’n schilderij in 2009 verworven. In onze tijd schreef Willem Brakman (1922-2008) de novelle De reis van de douanier naar Bentheim (1983), waarin het kasteel een belangrijk verbeeldingselement is. Met name de daarin aanwezige oubliette, waarin gevangenen in vroeger eeuwen “vergeten” aan hun lot werden overgelaten, is voor verschillende verhaalpersonages van Brakman een dreigende ruimte.

Zo zijn we op deze poosplaats bij Bentheim in de loop van de geschiedenis steeds opnieuw in fraaie illusies gevangen geraakt. Maar de ridder zag zijn gedroomde kasteel op de rots werkelijkheid worden. De schilder wist op zijn doek het landschap, de lucht, de wandelaars en de burcht in een prachtige eenheid te vangen. De schrijver verbond Bentheim met het lot van zijn verhaalfiguren, en de dichter – die deze illusiereeks voortzette – raakte tenslotte in de ban van de oubliette, eens een helse plaats, nu een steen bij de illusie dat schoonheid slechts het goede insluit, een menetekel voor wie de vesting rondgaat.

Over Marinus te Velde

Meestal laat ik mij inspireren door lange wandelingen, reizen en jeugdherinneringen. Daar probeer ik dan een bijzonder levensgevoel aan te geven.
Dit bericht werd geplaatst in gedichten en getagged met . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s